Elon Musk kondigt Terafab aan. Dat is de naam voor een chipfabriek op maat van geavanceerde AI-chips, gebouwd door Tesla samen met SpaceX. Het plan komt met een stevig kostenplaatje en de nodige vraagtekens.
Elon Musk kondigt Terafab aan. Dat wordt de naam voor een nieuwe chipfabriek waarin Elon musk het volledige productieproces van microchips wil samenbrengen. Onder het dak van de Terafab wil Musk het design van de chips huisvesten, samen met de lithografie, de geheugenproductie, packaging en testing.
Het project dat Musk op ogen heeft, zal in feite uit twee fabs bestaan. Integratie wordt de sleutel: iedere fab zal één chip maken. De ene chip zal dienen voor autonome wagens en robots, en de andere voor AI en AI-satellieten in de ruimte.
Grootste chipfabriek ter wereld
Het budget voor de hele onderneming bedraagt naar schatting twintig tot 25 miljard dollar. De voorgestelde Terafab zou indien succesvol de grootste chipfabriek ter wereld worden, met enige marge. Het is de ambitie om op termijn op maandbasis één miljoen wafers per maand af te werken, goed voor één terawatt aan gecreëerde rekenkracht op jaarbasis. Ter vergelijking: het voorgestelde productievolume komt overeen met 70 procent van de huidige productiecapaciteit van TSMC over al zijn fabrieken heen.
De Terafab wordt gebouwd door Tesla, SpaceX en ook xAI doet mee. Het project komt naast de Gigafactory van Musk in de Amerikaanse staat Texas te liggen (beeld).
Galactische ambities
Musk stelt dat de wereldwijde chip-output vandaag slechts goed is voor drie procent van de toekomstige noden van zijn bedrijven. Hij ziet de mensheid op termijn de ruimte in trekken, met steden op de maan en Mars, en dat kan volgens hem alleen als zijn bedrijven voldoende AI-chips krijgen. Musk omschrijf het project zelf als: “de volgende stap richting (het worden van) een galactische beschaving”.
Er zijn enkele hiaten in het ambitieuze of misschien zelfs megalomane plan. SpaceX, Tesla en xAI hebben immers nog nooit eigen chips gebouwd. Toch moet Terafab meteen 2 nm-chips opleveren. Enkel TSMC kan op dit moment microchips met dergelijke kleine componenten bouwen.
Meer dan machines kopen
Geavanceerde microchips bouwen is niet eenvoudig. Zelfs met decennia aan ervaring en miljarden aan onderzoek en ontwikkeling is het voor gespecialiseerde bedrijven zoals TSMC en Intel een huzarenstuk om van één productienode naar de volgende te evolueren. De stap van 5 nm naar 3 nm is bijvoorbeeld enorm complex, zelfs wanneer je alle juiste machines in huis hebt.
Die machines komen voor een stuk van ASML. Het gaat dan om de lithografie-toestellen. Die gespecialiseerde dingen kosten honderden miljoenen per stuk. Alleen al om ze goed te gebruiken, is er heel uitgebreid onderzoek nodig. Imec in Leuven specialiseert zich daarin, en gaat daarom als eerste aan de slag met de nieuwste High NA EUV-machine van ASML. Chipfabrikanten sponsoren dat onderzoek, omdat het te complex is om alleen uit te voeren.
Van de zijlijn naar de kopgroep
Met de Terafab moet Musk aantonen dat al die complexiteit voor bestaande en ervaren chipfabrikanten eigenlijk redelijk triviaal is. Zonder enige ervaring in het veld wil Musk zich katapulteren naar de absolute kopgroep wat chipproductie betreft. Dat een concrete tijdslijn voor het project ontbreekt, hoeft dan ook niet te verwonderen.
Elon Musk heeft wel ervaring met de aankondiging van absurd ogende projecten. Vrijwel nooit lukt het om die te verwezenlijken binnen de geplande timing en soms verdwijnen ze helemaal van de planning.
In andere gevallen verast Musk vriend en vijand door uiteindelijk wel te slagen in zijn opzet. Zo kwam SpaceX ook van nergens, om uiteindelijk succesvoller te worden dan bestaande raketbedrijven. 2 nm chipproductie is echter geen raketwetenschap: het is complexer. Als Musk er effectief in slaagt zijn Terafab te bouwen volgens de voorgestelde plannen, zal hij de hele chipsector in één klap transformeren.